İşyeri hekimi zorunluluğu 2026: hangi işletmeler, kaç saat, ceza tutarları

İşyeri hekimi zorunluluğu, çalışanların sağlık gözetiminin sağlanması ve mesleki risklerin sağlık üzerindeki etkilerinin takip edilmesi amacıyla 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında düzenlenmektedir. 2026 itibarıyla işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı görevlendirme yükümlülüğü yalnızca büyük veya yüksek riskli işletmelerle sınırlı değildir. Kamu kurumları ile 50’den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerleri için de Kanun’un 6 ve 7. maddeleri 31 Aralık 2024 itibarıyla yürürlüğe girmiştir. Bu nedenle çalışan sayısı, tehlike sınıfı ve işyerinin yapısı birlikte değerlendirilerek uygun İSG hizmet modeli kurulmalıdır.

İşveren; gerekli koşulları sağlayan bir işyeri hekimini kendi bünyesinde görevlendirebilir, yetkili bir Ortak Sağlık ve Güvenlik Biriminden (OSGB) veya uygun diğer yetkili hizmet sunucularından hizmet alabilir. Çalışma süresi ise işyerinin az tehlikeli, tehlikeli veya çok tehlikeli sınıfta olmasına ve çalışan sayısına göre hesaplanır. 2026 yılında görevlendirme yapılmaması halinde uygulanacak idari para cezaları da 6331 sayılı Kanun’un 26. maddesi kapsamında her yıl yeniden değerleme oranına göre güncellenmektedir.

İşyeri hekimi nedir ve neden zorunludur?

İşyeri hekimi, iş sağlığı ve güvenliği alanında görev yapmak üzere Bakanlık tarafından yetkilendirilmiş ve işyeri hekimliği belgesine sahip hekimdir. İşyeri hekiminin temel görevi yalnızca çalışan hastalandığında muayene yapmak değildir. Sağlık gözetimi, işe uygunluk değerlendirmesi, meslek hastalıklarının erken tespiti, çalışma ortamındaki sağlık risklerinin değerlendirilmesi ve koruyucu sağlık çalışmalarının yürütülmesi işyeri hekimliği sisteminin önemli parçalarıdır.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nun 6. maddesi uyarınca işveren, çalışanları arasından gerekli niteliklere sahip işyeri hekimi görevlendirebilir. İşyerinde bu niteliklere sahip çalışan bulunmuyorsa hizmetin tamamı veya bir bölümü yetkili OSGB ya da diğer mevzuata uygun hizmet sunucularından alınabilir.

İSG hizmetinin dışarıdan alınması işverenin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. İşveren, görevlendirilen kişinin görevini yerine getirebilmesi için gerekli zaman, çalışma alanı, araç ve diğer imkanları sağlamak ve bildirilen önlemleri değerlendirmekle yükümlüdür.

İşyeri hekimi görevlendirmeleri İSG-KATİP üzerinden yürütülür. Tam süreli işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı görevlendirilmesi gereken işyerlerinde ayrıca mevzuata uygun bir İşyeri Sağlık ve Güvenlik Birimi (İSGB) kurulması gerekir.

2026 itibarıyla işyeri hekimi zorunluluğu kimleri kapsar?

6331 sayılı Kanun, kanunda açıkça belirtilen istisnalar dışında kamu ve özel sektöre ait işyerlerine uygulanır. 2025 yılına kadar en fazla karışıklık yaşanan grup, 50’den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerleri ve kamu kurumlarıydı. Kanun’un ilgili hükümlerinin yürürlüğe girmesiyle birlikte 2026 yılında bu işyerleri de İSG hizmetleri kapsamındadır.

50’den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerlerinde işveren veya işveren vekili, Bakanlığın öngördüğü eğitimi tamamlayarak sağlık gözetimi dışındaki belirli İSG hizmetlerini kendisi yürütebilir. Bu durumda işe giriş ve periyodik sağlık muayeneleri ayrıca yetkili sağlık hizmeti kapsamında gerçekleştirilir. Bu gruptaki işyerlerinde sağlık raporlarının aile hekimi veya kamu sağlık hizmet sunucularından alınabilmesine de mevzuat imkan tanımaktadır.

Dolayısıyla 5 veya 8 çalışanı bulunan küçük bir ofis için “çalışan sayısı 10’un altında olduğu için İSG yükümlülüğü yoktur” yaklaşımı 2026 açısından doğru değildir. İşyerinin tehlike sınıfı ve küçük az tehlikeli işyerleri için getirilen özel uygulama seçenekleri dikkate alınmalıdır.

Tehlike sınıfları ve iş kolları

İşyeri hekiminin çalışma süresini ve birçok İSG yükümlülüğünü belirleyen temel unsurlardan biri işyerinin tehlike sınıfıdır. İşyerleri az tehlikeli, tehlikeli ve çok tehlikeli olmak üzere üç grupta değerlendirilir.

Tehlike sınıfı yalnızca şirketin sektörde kullandığı ticari tanıma göre belirlenmez. İşyerinde yürütülen asıl faaliyet esas alınır ve faaliyet için tanımlanan NACE altılı kodunun karşısındaki tehlike sınıfı kontrol edilir. Aynı işletme içerisinde birden fazla faaliyet bulunması halinde asıl iş ve mevzuattaki sınıflandırma dikkate alınmalıdır.

• Az tehlikeli: Birçok büro, danışmanlık, idari hizmet ve düşük riskli hizmet faaliyeti bu grupta yer alabilir.
• Tehlikeli: Çeşitli üretim, bakım, atölye ve imalat faaliyetleri tehlikeli sınıfta bulunabilir.
• Çok tehlikeli: Madencilik, bazı inşaat faaliyetleri, ağır sanayi ve yüksek riskli kimyasal prosesler bu sınıfta yer alabilir.

Bir faaliyet türünün yalnızca adına bakılarak tehlike sınıfı belirlenmemelidir. Aynı sektörde dahi farklı NACE kodları farklı sınıflarda olabilir. 2026 yılında İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği’nde yapılan güncellemeler de dikkate alınarak işyerinin güncel NACE kodu kontrol edilmelidir.

Tehlikeli işlerde meydana gelebilecek olayların çalışan açısından sonuçlarını öğrenmek için iş kazasında işçinin hakları rehberini inceleyebilirsiniz.

İşyeri hekimi çalışma süresi hesaplama

İşyeri hekiminin işyerinde ayırması gereken asgari süre çalışan sayısı ve tehlike sınıfına göre hesaplanır. Süreler çalışan başına aylık olarak belirlenmiştir.

Örneğin 120 çalışanı bulunan tehlikeli sınıftaki bir işyerinde aylık asgari işyeri hekimi süresi 120 × 10 dakika = 1.200 dakika, yani 20 saat olarak hesaplanır. 80 çalışanlı çok tehlikeli bir işyerinde ise 80 × 15 dakika = 1.200 dakika, yine aylık 20 saatlik süre gerekir.

Tam süreli hekim eşikleri aşıldığında her tam çalışan grubu için tam süreli hekim görevlendirilir; kalan çalışanlar için ayrıca çalışan başına süre hesabı yapılır.

OSGB’den hizmet alma ile kadrolu işyeri hekimi farkı

İşveren, uygun nitelikte çalışanı bulunmuyorsa işyeri hekimliği hizmetini yetkili bir OSGB’den alabilir. OSGB modeli özellikle çalışan sayısı sınırlı olan ve tam zamanlı hekim ihtiyacı bulunmayan işletmelerde yaygın olarak kullanılır.

OSGB hizmetleri için mevzuatta bütün Türkiye için geçerli sabit bir aylık fiyat tarifesi bulunmadığından “2026 ortalama OSGB ücreti” tek rakam olarak verilemez. Teklifler çalışan sayısı, tehlike sınıfı, hekim süresi, iş güvenliği uzmanı ihtiyacı, lokasyon ve ek hizmetlere göre değişebilir.

İşyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanının tam süreli görevlendirilmesi gereken işyerlerinde İSGB kurulması gerekir. İSGB’nin fiziki alanı ve donanımı da İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliğindeki şartlara uygun olmalıdır.

2026 güncel işyeri hekimi cezaları

6331 sayılı Kanun’un 26. maddesi kapsamında gerekli işyeri hekimini görevlendirmeyen işverene 2026 yılında uygulanacak temel idari para cezası 111.263 TL’dir. Aykırılık devam ettiği sürece ceza her ay yeniden uygulanır. İşyerinin çalışan sayısı ve tehlike sınıfına göre Kanundaki artırım oranları uygulanır.

Bu tutarlar işyeri hekimi görevlendirmeme ihlali için uygulanır ve yükümlülüğün devam ettiği her ay yeniden doğabilir. İş güvenliği uzmanının ayrıca görevlendirilmemesi halinde onun için de ayrı idari para cezası uygulanır.

Denetim sırasında İSG-KATİP görevlendirmeleri, hizmet sözleşmeleri, onaylı defter, sağlık gözetimi kayıtları ve diğer İSG belgeleri incelenebilir. İdari yaptırım kararına karşı, genel kabahatler mevzuatı çerçevesinde kararın tebliğ veya tefhiminden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hakimliğine başvuru yolu bulunmaktadır.

İş kazası sonrasında ücret ve geçici iş göremezlik süreçleri açısından iş kazasında maaş rehberinden yararlanabilirsiniz.

İşyeri hekiminin görevleri

İşyeri hekiminin görevleri sağlık gözetiminin yanında rehberlik, risk değerlendirmesine katkı, eğitim ve çalışma ortamının değerlendirilmesini de kapsar.

• İşe giriş ve işe uygunluk muayenelerini gerçekleştirir.
• Çalışanların periyodik sağlık muayenelerini planlar ve yürütür.
• Meslek hastalığı şüphesi veya sağlık riski bulunan çalışanları değerlendirir.
• Gece çalışanları ve özel politika gerektiren grupların sağlık gözetimine katkı sağlar.
• İş kazalarını ve sağlık üzerindeki etkilerini değerlendirerek önleyici çalışmalara katılır.
• Risk değerlendirmesi çalışmalarına sağlık açısından katkı sağlar.
• Çalışanların sağlık ve hijyen konusunda bilgilendirilmesine ve eğitimine destek olur.

İş kazasının resmi olarak SGK’ya bildirilmesi işverenin yükümlülüğüdür. İşyeri hekimi ise olayın sağlık boyutunun değerlendirilmesi, kayıtların tutulması ve benzer olayların önlenmesine yönelik sağlık tedbirlerinin geliştirilmesinde görev alır.

Periyodik sağlık muayeneleri genel olarak az tehlikeli işyerlerinde en geç 5 yılda bir, tehlikeli işyerlerinde en geç 3 yılda bir ve çok tehlikeli işyerlerinde en geç yılda bir tekrarlanır. Çalışanın özel durumu, maruziyeti veya risk değerlendirmesi gerektiriyorsa işyeri hekimi bu süreleri kısaltabilir.

PDKS ile İSG sağlık kaydı uyumu

İSG sağlık gözetimi ile personelin çalışma düzeninin birlikte değerlendirilmesi özellikle vardiyalı ve yoğun mesaili işletmelerde önemlidir. PDKS sistemi, çalışanların giriş-çıkış, çalışma süresi, mesai, vardiya ve izin kayıtlarının düzenli olarak tutulmasını sağlayarak İSG planlamasında kullanılabilecek operasyonel verileri oluşturabilir.

Örneğin sağlık muayenesine çağrılacak vardiyalı çalışanların çalışma planları kontrol edilerek randevular çalışma düzenine göre organize edilebilir. Uzun çalışma süreleri veya sık fazla mesai görülen çalışanların kayıtları da İSG ekiplerinin çalışma düzenini değerlendirirken başvurabileceği veriler arasında yer alabilir.

Patron PDKS’nin vardiya yönetimi özelliğiyle personelin haftalık çalışma planları oluşturulabilir ve değişken vardiyalar yönetilebilir. Mesai Takibi ve Yönetimi ile Detaylı Puantaj özellikleri de gerçekleşen çalışma sürelerinin ve fazla mesailerin raporlanmasını sağlar.

Sağlık muayeneleri, tıbbi sonuçlar ve sağlık raporları ise işyeri hekimi ve ilgili İSG süreçlerinde mevzuata uygun olarak ayrıca yönetilmelidir. PDKS verileri sağlık kaydının yerine geçmez; çalışma zamanı ve devam verilerinin planlama amacıyla düzenli tutulmasını sağlar.

Sık sorulan sorular

Kaç işçiden itibaren işyeri hekimi zorunlu?
2026 yılında yükümlülük yalnızca belirli bir çalışan sayısından sonra başlamaz. 6331 sayılı Kanun kapsamındaki işyerlerinde İSG hizmet yükümlülükleri uygulanır. 50’den az çalışanlı az tehlikeli işyerleri için işveren veya işveren vekilinin eğitim alarak bazı hizmetleri üstlenebilmesine ilişkin özel düzenleme bulunmaktadır.

OSGB ücret ortalaması nedir?
Yasal olarak belirlenmiş tek bir OSGB hizmet bedeli yoktur. Ücret; çalışan sayısı, tehlike sınıfı, aylık hekim ve uzman süresi, işyeri lokasyonu ve hizmet kapsamına göre değişir.

İşyeri hekimi çağrı üzerine mi kadrolu mu tercih edilmeli?
Mevzuatta gereken süre düşükse kısmi süreli veya OSGB üzerinden hizmet daha pratik olabilir. Tam süreli hekim eşiğine ulaşan işyerlerinde ise tam süreli görevlendirme yapılmalıdır.

Sağlık gözetimi periyodu ne olmalı?
Genel süre az tehlikelide en geç 5 yıl, tehlikelide 3 yıl, çok tehlikelide 1 yıldır. İşyeri hekimi risklere göre daha kısa süre belirleyebilir.

Alt işverenin işyeri hekimi yükümlülüğü var mı?
Alt işveren, kendi çalışanları bakımından işveren sıfatıyla İSG yükümlülüklerini yerine getirmelidir. Asıl işveren ve alt işverenlerin iş sağlığı ve güvenliği çalışmalarında koordinasyon sağlaması da gerekir.

Küçük ofis için muafiyet var mı?
Çalışan sayısının düşük olması genel bir muafiyet sağlamaz. 50’den az çalışanlı az tehlikeli işyerlerinde eğitim alan işveren veya işveren vekili sağlık gözetimi dışındaki belirli İSG hizmetlerini kendisi yürütebilir.

İşyeri hemşiresi zorunluluğu var mı?
Diğer sağlık personeli görevlendirme zorunluluğu, 10 ve daha fazla çalışanı bulunan çok tehlikeli işyerlerinde gündeme gelir. Tam süreli işyeri hekimi görevlendirilen işyerlerinde ayrıca diğer sağlık personeli görevlendirilmesi zorunlu değildir.

Ceza kesildiğinde itiraz süresi ne kadar?
İdari para cezasına karşı genel olarak kararın tebliğ veya tefhiminden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hakimliğine başvurulabilir. Somut yaptırım kararındaki kanun yolu ve süre bilgisi ayrıca kontrol edilmelidir.